Türkçe       English

<< Geri Yazdır
Linyit madeni işçilerinde toz maruziyet düzeyleri ve pnömokonyoz sıklığı
Arif H. ÇIMRIN1, Yücel DEMİRAL2, Alp ERGÖR2, Şeminur UZ BASARAN3, Nuray KÖMÜS1,
Cemal ÖZBİRSEL4

1 Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı,
2 Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi, Halk Sağlığı Anabilim Dalı, İzmir.
3 İşyeri Hekimi,
4 İşyeri Maden Mühendisi, Manisa.
ÖZET
Türkiye'deki linyit kömür işletmelerinde işyeri ortamının çalışan sağlığına etkisi iyi bilinmemektedir. Bu çalışmada linyit madenlerinde çalışanlarda kömür işçisi pnömokonyozu sıklığı ve işe ait etmenlerin etkisinin incelenmesi amaçlandı. Çalışma 2001-2003 yılları arasında gerçekleştirildi. Maden çıkarma ve destek birimlerinde çalışanların tamamının araştırmaya katılması hedeflendi. Çalışanlara, demografik özellikler ve iş öykülerini saptamak için standart bir anket yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulandı. Akciğer filmleri göğüs hastalıkları uzmanı olan bir A okuyucu tarafından ILO 1980 standartlarına göre değerlendirildi. Pnömokonyoz ile uyumlu radyolojik bulguların bolluğunun 1/0 ve üzerinde olması "kuşkulu" pnömokonyoz, akciğer dokusundaki bozulma ve/veya büyük dansite varlığı komplike kömür işçisi pnömokonyozu olarak kabul edildi. İşyeri ortamı toz konsantrasyonları periyodik toz ölçüm sonuçlarına göre değerlendirildi. 2464 olgunun 333 (%13.5)' ünde pnömokonyozla uyumlu değişiklikler saptandı. Toplam 25 adet komplike kömür işçisi pnömokonyozu olduğu belirlendi. Çalışma yılı arttıkça pnömokonyoz görülme sıklığının arttığı (p= 0.019), çalışma süresinin pnömokonyoz gelişme olasılığını arttırdığı görüldü. Saptadığımız pnömokonyoz prevalansı, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) gibi gelişmiş ülkelerde etkin toz kontrol önlemlerinden önceki dönemdeki prevalans değerleri ile kıyaslanabilir düzeydedir. Sonuçlarımız çalışma ortamında pnömokonyoz gelişimine yol açabilecek düzeyde toz maruziyeti oluştuğunu, toz izlem yöntemlerinin yeniden düzenlenmesinin yararlı olacağına işaret etmektedir.
Anahtar Kelimeler: İnorganik toz, kömür, kömür işçisi pnömokonyozu, meslek hastalığı.
SUMMARY
Dust exposure levels and pneumoconiosis prevalence in a lignite coal miners
The effects of working conditions on health in lignite mines in Turkey have not been studied comprehensively. The aim of this study was to determine the prevalence of coal miner pneumoconiosis among lignite miners and to evaluate the effects of working conditions. The study was carried out between 2001 and 2003. All workers in the lignite mine and maintenance workers were consisted in the study. A face to face questionnaire was used to obtain demographics and work life variables. Posterior-anterior chest radiograms were evaluated by an A reader chest physician, according to ILO 1980 standard guidelines. Profusion of densities related with pneumoconiosis as 1/0 and above regarded as the "suspected pneumoconiosis". Parenchyma degeneration and/or massive opacities have been accepted as complicated silicosis. Dust concentrations in the work environment obtained from the periodical examinations. Two thousand four hundred and sixty-four X-ray were evaluated and 333 (13.5%) pneumoconiosis compatible changes were found. Among the pneumoconiosis cases, 25 (7.5%) were assigned as complicated silicosis. There was significant and positive association between worked years and pneumoconiosis prevalence (p= 0.019). Our findings indicated that pneumoconiosis prevalence among lignite miners in Turkey comparable to the USA prevalence prior to implementation of effective dust control programmes. It has been suggested that dust exposure in the work environment were high enough to developed pneumoconiosis in lignite mines. Dust control systems and measures should be re-evaluated.
Key Words: Inorganic dust, coal, coal workers pneumoconiosis, occupational disease.
Yazışma Adresi:
Dr. Arif H. ÇIMRIN,
1440 Sokak, No: 18/5 Karaferya Apartmanı,
35220 Alsancak, İZMİR - TURKEY
e-mail: acimrin@deu.edu.tr
[ PDF ]
<< Geri Yazdır